Απαλλαγές και μειώσεις φόρων για ιδιοκτήτες και ενοικιαστές - Τι φέρνει για ενοίκια, ΕΝΦΙΑ, οικοδομές και τεκμήρια το φορολογικό νομοσχέδιο

Μέσα στον Νοέμβριο θα εκδοθούν οι εφαρμοστικές αποφάσεις για την ενεργοποίηση των φορολογικών μέτρων του νέου νομοσχεδίου, ώστε οι  απαλλαγές να μπορούν να ενεργοποιηθούν από την αρχή του 2026. Οι υπηρεσίες του υπουργείου Οικονομικών εργάζονται ήδη πάνω στα μοντέλα εφαρμογής της τριετούς απαλλαγής φόρου εισοδήματος και της κατάργησης ΕΝΦΙΑ σε μικρούς οικισμούς, ενώ μέχρι το τέλος του έτους θα ακολουθήσουν και οι οδηγίες για τα τεκμήρια και τις ανακαινίσεις κατοικιών.

Σύμφωνα με το protothema.gr, το φορολογικό νομοσχέδιο που βρίσκεται στη Βουλή φέρνει πρακτικές ελαφρύνσεις για ιδιοκτήτες και ενοικιαστές, αλλά και μέτρα που στοχεύουν να «ξεκλειδώσουν» χιλιάδες αδιάθετα ακίνητα. Στόχος του οικονομικού επιτελείου είναι να ενισχυθεί η προσφορά κατοικιών, να μειωθούν οι πιέσεις στα ενοίκια και να στηριχθεί η περιφέρεια, όπου η ιδιοκατοίκηση παραμένει υψηλή.

Η σημαντικότερη ρύθμιση είναι η τριετής απαλλαγή φόρου εισοδήματος για όσους διαθέσουν τα ακίνητά τους σε μακροχρόνια μίσθωση. Το μέτρο καλύπτει κατοικίες έως 120 τ.μ. (με προσαύξηση 20 τ.μ. για κάθε παιδί άνω των δύο) και ισχύει έως 31 Δεκεμβρίου 2026. Εντάσσονται τόσο τα «κλειστά» σπίτια, όσο και τα ακίνητα που είχαν διατεθεί μέσω Airbnb, αρκεί οι ιδιοκτήτες να επαναφέρουν το ακίνητο στη μακροχρόνια αγορά και να υποβάλουν εμπρόθεσμες δηλώσεις Ε1 και Ε2.

Η απαλλαγή καλύπτει όλα τα εισοδήματα από ενοίκια της τριετίας, με την προϋπόθεση ότι το ακίνητο δεν θα διατεθεί ούτε για μία ημέρα σε βραχυχρόνια μίσθωση. Σε περίπτωση παράβασης, η ΑΑΔΕ ανακαλεί την απαλλαγή αναδρομικά και επιβάλλει φόρο από το πρώτο έτος. Για τις παλαιές χρήσεις (2022–2023) προβλέπεται προθεσμία έως 5 Δεκεμβρίου 2024 για τη συμπλήρωση των δηλώσεων, ώστε να μπορούν να ενταχθούν και ιδιοκτήτες που είχαν κενά ή μη δηλωμένα ακίνητα.

Από το 2027, θεσπίζεται και η οριστική κατάργηση του ΕΝΦΙΑ για κύριες κατοικίες σε οικισμούς έως 1.500 κατοίκους και σε όλη την Περιφερειακή Ενότητα Έβρου, για φορολογουμένους με συνολική αξία ακινήτων έως 400.000 ευρώ. Η απαλλαγή θα γίνεται αυτόματα μέσω του Ε9, χωρίς αίτηση. Το μέτρο στοχεύει να στηρίξει τα μικρά χωριά και να συγκρατήσει τον πληθυσμό στην περιφέρεια, ειδικά στις περιοχές που ερημώνουν.

Παράλληλα, παρατείνεται έως το τέλος του 2026 η αναστολή ΦΠΑ 24% στις πωλήσεις νεόδμητων κατοικιών, επιτρέποντας στους κατασκευαστές να διαθέτουν ακίνητα χωρίς πρόσθετη επιβάρυνση. Για παράδειγμα, ένα διαμέρισμα αξίας 200.000 ευρώ συνεχίζει να εξαιρείται από ΦΠΑ 48.000 ευρώ, κάτι που διατηρεί χαμηλότερες τις τιμές για τους αγοραστές πρώτης κατοικίας.

Προβλέπονται επίσης μειώσεις κατά 30% στα τεκμήρια διαβίωσης για κατοικίες, αυτοκίνητα και σκάφη, καθώς και η κατάργηση της ελάχιστης αντικειμενικής δαπάνης για τα παιδιά, που μειώνουν τη φορολογική πίεση σε νοικοκυριά με χαμηλά εισοδήματα.

Μέχρι το 2026 παρατείνεται και η έκπτωση φόρου 30% για εργασίες ανακαίνισης και επισκευής κατοικιών, υπό την προϋπόθεση ότι οι πληρωμές γίνονται ηλεκτρονικά. Το μέτρο έχει στόχο να ενισχύσει τη δηλωμένη οικοδομική δραστηριότητα και να περιορίσει τη φοροδιαφυγή σε μικροεργασίες.

Ισχύουν, τέλος, και τα ειδικά κίνητρα για μικρές περιοχές: μείωση 50% στο τεκμαρτό εισόδημα για επαγγελματίες και μικρές επιχειρήσεις σε χωριά και νησιά έως 1.500 κατοίκους, απαλλαγή από το ελάχιστο εισόδημα για νέες μητέρες για τρία χρόνια μετά τον τοκετό, καθώς και μείωση ΦΠΑ κατά 30% σε αγαθά και υπηρεσίες στα νησιά του Βορείου Αιγαίου, του Έβρου και των Δωδεκανήσων.
Μετά την έκδοση των αποφάσεων, τα μέτρα θα μπουν σε πλήρη εφαρμογή από τις αρχές του 2026, ενώ τα πρώτα φορολογικά οφέλη θα φανούν στα εκκαθαριστικά του 2027.

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ Τι είναι το Ελ Νίνιο και πόσο μπορεί να επηρεάσει τον χειμώνα στην Ελλάδα, 10 ερωτήσεις και απαντήσεις