Νέοι σε αναζήτηση δουλειάς: Οι αριθμοί που χτυπούν «καμπανάκι» παγκοσμίως

Η ανεργία στους νέους ανεβαίνει, εκατομμύρια παραμένουν εκτός εργασίας και εκπαίδευσης, ενώ η τεχνητή νοημοσύνη αλλάζει ήδη τις θέσεις από τις οποίες παραδοσιακά ξεκινούσαν οι νεότεροι εργαζόμενοι.

Η εύρεση της πρώτης «καλής» δουλειάς φαίνεται να γίνεται όλο και πιο δύσκολη υπόθεση για εκατομμύρια νέους σε ολόκληρο τον κόσμο.

Παρά το γεγονός ότι η συνολική εικόνα της παγκόσμιας αγοράς εργασίας εμφανίζει σχετική ανθεκτικότητα, πίσω από τους γενικούς αριθμούς κρύβεται ένα πολύ πιο σύνθετο πρόβλημα: οι νέοι δυσκολεύονται περισσότερο να κάνουν ένα σταθερό και αξιοπρεπές ξεκίνημα στην επαγγελματική τους ζωή.

Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας (ILO), η παγκόσμια ανεργία των νέων διαμορφώθηκε στο 12,4% το 2025, ενώ περίπου 260 εκατομμύρια νέοι βρίσκονται εκτός εργασίας, εκπαίδευσης ή επαγγελματικής κατάρτισης.

Το πρόβλημα δεν αφορά μόνο τις φτωχότερες χώρες

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι οι δυσκολίες δεν περιορίζονται στις αναπτυσσόμενες οικονομίες.

Αντίθετα, σημαντική επιδείνωση καταγράφεται και σε χώρες υψηλού εισοδήματος, εκεί όπου θεωρητικά οι νέοι θα περίμεναν περισσότερες και καλύτερες επαγγελματικές ευκαιρίες.

Στη Βόρεια Αμερική, για παράδειγμα, το ποσοστό ανεργίας των νέων αυξήθηκε από 8,3% το 2023 σε 9,8% το 2025, ενώ στη Βόρεια, Νότια και Δυτική Ευρώπη παρέμεινε σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα, κοντά στο 15%.

Και εδώ βρίσκεται ίσως μία από τις σημαντικότερες αλλαγές της εποχής: αρκετές από τις δουλειές που για δεκαετίες αποτελούσαν την «πόρτα εισόδου» ενός νέου στην αγορά εργασίας αρχίζουν να περιορίζονται.

Θέσεις γραφείου και διοικητικής υποστήριξης, επαγγέλματα στις υπηρεσίες και στις πωλήσεις, αλλά και ορισμένες θέσεις στη μεταποίηση και σε τεχνικούς κλάδους βρίσκονται υπό πίεση.

Χαμηλή ανεργία δεν σημαίνει απαραίτητα καλή δουλειά

Η εικόνα γίνεται ακόμη πιο σύνθετη στις οικονομίες χαμηλότερου εισοδήματος.

Εκεί, ένα σχετικά χαμηλό ποσοστό ανεργίας δεν σημαίνει πάντοτε ότι οι νέοι έχουν πρόσβαση σε σταθερές και αξιοπρεπώς αμειβόμενες θέσεις.

Πολλοί δεν έχουν την οικονομική δυνατότητα να παραμένουν χωρίς εργασία μέχρι να βρουν μια κατάλληλη θέση και καταλήγουν σε προσωρινή, άτυπη ή επισφαλή απασχόληση.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάζει η έκθεση, σχεδόν εννέα στους δέκα νέους εργαζόμενους ηλικίας 15 έως 29 ετών στις χώρες χαμηλού και χαμηλότερου-μεσαίου εισοδήματος εργάζονται στην άτυπη οικονομία, συχνά χωρίς την ασφάλεια ενός σταθερού εισοδήματος και χωρίς επαρκή κοινωνική προστασία.

Και στη μέση όλων αυτών μπαίνει η τεχνητή νοημοσύνη

Η νέα πραγματικότητα της αγοράς εργασίας δεν μπορεί πλέον να εξεταστεί χωρίς την παράμετρο της τεχνητής νοημοσύνης.

Η AI δεν σημαίνει απαραίτητα ότι οι θέσεις εργασίας των νέων θα εξαφανιστούν. Σημαίνει όμως ότι το είδος των δεξιοτήτων που ζητούν οι επιχειρήσεις αλλάζει με πολύ μεγάλη ταχύτητα.

Η ILO προειδοποιεί ότι η τεχνητή νοημοσύνη και η αυτοματοποίηση ενδέχεται να αυξήσουν ακόμη περισσότερο τις πιέσεις, ιδιαίτερα για μορφωμένους νέους στις οικονομίες υψηλού εισοδήματος που προσπαθούν να βρουν την πρώτη τους θέση σε επαγγέλματα υψηλής ειδίκευσης.

Την ίδια στιγμή, πάντως, δημιουργούνται και νέες ευκαιρίες.

Η ζήτηση παραμένει ισχυρή σε επαγγέλματα που βασίζονται στη γνώση και σε κλάδους όπως η επιστήμη, η υγεία και η μηχανική, γεγονός που κάνει ακόμη σημαντικότερη τη σύνδεση της εκπαίδευσης με τις πραγματικές ανάγκες της αγοράς εργασίας.

Το μεγάλο στοίχημα της επόμενης ημέρας

Το ζήτημα, επομένως, δεν είναι απλώς να δημιουργηθούν περισσότερες θέσεις εργασίας.

Είναι να δημιουργηθούν θέσεις στις οποίες ένας νέος μπορεί να χτίσει πραγματικά το επαγγελματικό του μέλλον: με αξιοπρεπείς αποδοχές, σταθερότητα, δυνατότητες εξέλιξης και κοινωνική προστασία.

Η Διεθνής Οργάνωση Εργασίας επισημαίνει την ανάγκη για επενδύσεις στην εκπαίδευση, στη μαθητεία, στη δια βίου μάθηση και στην ανάπτυξη νέων δεξιοτήτων, καθώς η τεχνολογία και η ίδια η οικονομία μεταβάλλουν ταχύτατα το επαγγελματικό τοπίο.

Και ίσως αυτή να είναι η μεγαλύτερη πρόκληση για τη νέα γενιά: δεν καλείται απλώς να βρει δουλειά, αλλά να προετοιμαστεί για μια αγορά εργασίας που αλλάζει ήδη την ώρα που προσπαθεί να μπει σε αυτή.

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ Τέλος στο θρίλερ στα Σπάτα: Σε 48χρονο ανήκει η απανθρακωμένη σορός - Έτσι ξέσπασε η φωτιά