Ποια είναι τελικά η καλύτερη δεκαετία της ζωής μας - Τα 20, τα 30 ή τα 40; - Τι δείχνει νέα μεγάλη έρευνα

Στο ερώτημα ποια είναι τελικά η καλύτερη δεκαετία της ζωής ενός ανθρώπου, οι απαντήσεις σπάνια είναι απόλυτες. Μια νέα έρευνα της YouGov για τις ΗΠΑ αποτυπώνει με εντυπωσιακή καθαρότητα κάτι που όλοι υποψιαζόμαστε: η αίσθηση του «καλύτερου» και του «χειρότερου» χρόνου ζωής εξαρτάται βαθιά από το πού ακριβώς βρίσκεται κανείς τη στιγμή που ερωτάται.

Αν και η λαϊκή σοφία επιμένει ότι τα 20 είναι «τα καλύτερα χρόνια της ζωής σου», τα δεδομένα δείχνουν μια πολύ πιο σύνθετη εικόνα, όπου οι 30άρηδες, οι 40άρηδες και ακόμη και οι 70άρηδες εμφανίζονται εξίσου –και σε ορισμένες περιπτώσεις περισσότερο– ικανοποιημένοι με τη δεκαετία που ζουν.

Η αισιοδοξία μειώνεται σταδιακά, αλλά δεν εξαφανίζεται

Σύμφωνα με την έρευνα, το 22% των Αμερικανών δηλώνει ότι τα 20 τους ήταν ή θα είναι η καλύτερη δεκαετία της ζωής τους. Σχεδόν το ίδιο ποσοστό, ωστόσο, τοποθετεί αυτή την κορυφή στα 30. Από εκεί και πέρα, η αισιοδοξία μειώνεται σταδιακά, αλλά δεν εξαφανίζεται: το 12% πιστεύει ότι τα 40 θα είναι η καλύτερη περίοδος, το 9% τα 50, το 7% τα 60 και το 4% τα 70. Ελάχιστοι –μόλις 1%– θεωρούν ότι τα 80 θα είναι η κορυφή της ζωής τους, ενώ κανείς δεν βλέπει τα 90 ή αργότερα ως το απόλυτο ζενίθ.

Η ηλικία του ερωτώμενου παίζει καθοριστικό ρόλο

Η ηλικία του ερωτώμενου παίζει καθοριστικό ρόλο στις απαντήσεις. Ανάμεσα σε όσους βρίσκονται σήμερα στα 20 τους, το 33% πιστεύει ότι αυτή ακριβώς η δεκαετία θα είναι η καλύτερη της ζωής του, ενώ το 22% «ποντάρει» στα 30. Αντίστοιχα, στους 30άρηδες, το 31% θεωρεί ότι ζει ήδη τα καλύτερά του χρόνια, αν και ένα σημαντικό 25% κοιτάζει προς τα πίσω και θεωρεί ότι τα 20 ήταν ανώτερα. Στους 40άρηδες, το μοτίβο γίνεται ακόμη πιο μοιρασμένο: το 24% δηλώνει ότι τα 40 είναι η κορυφή, αλλά σχεδόν ίσοι αριθμοί μοιράζονται ανάμεσα στα 30 (20%) και τα 20 (22%).

Ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι ακόμη και σε μεγαλύτερες ηλικίες, πολλοί άνθρωποι συνεχίζουν να θεωρούν το «τώρα» ως την καλύτερη περίοδο της ζωής τους. Ένας στους πέντε Αμερικανούς στα 50 του δηλώνει ότι αυτή είναι η καλύτερη δεκαετία του, ενώ στους 60άρηδες το ποσοστό αυτό ανεβαίνει στο 22%. Το ίδιο μοτίβο εντείνεται στους 70άρηδες, όπου το 30% λέει ότι βρίσκεται στα καλύτερά του χρόνια. Η εικόνα αυτή έρχεται σε αντίθεση με την ιδέα ότι η ικανοποίηση από τη ζωή φθίνει γραμμικά με την ηλικία· αντίθετα, φαίνεται ότι πολλοί άνθρωποι μαθαίνουν να επανεκτιμούν τη ζωή τους, προσαρμόζοντας τις προσδοκίες και τις αξίες τους.

Ο ρόλος της οικογένειας αποδεικνύεται επίσης κρίσιμος. Οι γονείς παιδιών κάτω των 18 ετών είναι σημαντικά πιο πιθανό να δηλώσουν ότι τα 30 (31%) ή τα 40 (18%) είναι ή θα είναι τα καλύτερα χρόνια της ζωής τους, σε σύγκριση με όσους δεν έχουν μικρά παιδιά. Αυτό υποδηλώνει ότι, παρά την εξάντληση και τις ευθύνες, η περίοδος της ενεργής γονεϊκότητας συχνά βιώνεται ως ουσιαστική και γεμάτη νόημα.

Διαφορές ανάμεσα στα φύλα

Υπάρχουν και διαφορές ανάμεσα στα φύλα. Οι άνδρες είναι ελαφρώς πιο πιθανό από τις γυναίκες να θεωρούν τα 20 ως την καλύτερη δεκαετία της ζωής τους (25% έναντι 19%). Αντίθετα, οι γυναίκες τείνουν περισσότερο να μεταθέτουν την «καλύτερη περίοδο» μετά τα 30. Πάνω από τις μισές γυναίκες (52%) πιστεύουν ότι, για τους περισσότερους ανθρώπους, τα καλύτερα χρόνια έρχονται στα 30 ή αργότερα, έναντι 39% των ανδρών. Αυτή η διαφορά ίσως αντικατοπτρίζει διαφορετικές κοινωνικές πιέσεις, επαγγελματικές διαδρομές ή προσδοκίες γύρω από την ωρίμανση και την αυτονομία.

Όταν το ερώτημα μετατοπίζεται από το «ποια ήταν η καλύτερη δεκαετία της δικής σου ζωής» στο «ποια είναι γενικά η καλύτερη δεκαετία για τους περισσότερους ανθρώπους», οι απαντήσεις γίνονται πιο συμβατικές. Το 31% των Αμερικανών πιστεύει ότι, για τους περισσότερους, τα 20 είναι τα καλύτερα χρόνια. Μόλις το 22% επιλέγει τα 30 και το 11% τα 40, ενώ τα ποσοστά για μεγαλύτερες ηλικίες μειώνονται δραστικά. Εδώ αναδεικνύεται ένα ενδιαφέρον χάσμα: οι άνθρωποι τείνουν να βλέπουν τη δική τους ζωή πιο σύνθετα και λιγότερο στερεοτυπικά από ό,τι τη ζωή «των άλλων».

Αντίστοιχη πολυπλοκότητα εμφανίζεται και όταν οι συμμετέχοντες ερωτώνται για τη χειρότερη δεκαετία της ζωής τους. Πολύ λίγοι θεωρούν τα πρώτα δέκα χρόνια της ζωής τους ως τα χειρότερα, ενώ μεγαλύτερα ποσοστά δείχνουν την εφηβεία (12%) ή τα 20 (10%). Εντυπωσιακό είναι ότι αρκετοί άνθρωποι χαρακτηρίζουν τη δεκαετία που ζουν τώρα ως τη χειρότερη, περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη περίοδο. Για παράδειγμα, το 18% των 30άρηδων δηλώνει ότι τα 30 είναι η χειρότερη δεκαετία της ζωής του, ενώ στους 40άρηδες το αντίστοιχο ποσοστό φτάνει το 16%. Η πίεση της καριέρας, οι οικογενειακές υποχρεώσεις και η αίσθηση ότι «ο χρόνος περνά» ίσως εξηγούν αυτή την αντίφαση: η ίδια δεκαετία μπορεί να βιώνεται ταυτόχρονα ως η καλύτερη και η πιο δύσκολη.

Η εφηβεία αφήνει πιο βαριά σκιά

Παρά ταύτα, στους 20άρηδες παρατηρείται ένα διαφορετικό μοτίβο: περισσότεροι θεωρούν τη δεκαετία 10–19 ως τη χειρότερη της ζωής τους. Η εφηβεία, με την αβεβαιότητα και τις ψυχολογικές εντάσεις, φαίνεται να αφήνει πιο βαριά σκιά από την είσοδο στην ενήλικη ζωή.

Τέλος, η έρευνα φωτίζει και τις προσδοκίες γύρω από το προσδόκιμο ζωής. Τα δύο τρίτα των Αμερικανών πιστεύουν ότι θα ζήσουν μέχρι τα 80 ή και τα 100, ενώ μόλις το 29% αναμένει ότι θα πεθάνει μεταξύ 60 και 80 ετών. Αυτή η προσδοκία μακροζωίας ίσως εξηγεί γιατί τόσοι πολλοί άνθρωποι, ακόμη και σε μεγαλύτερες ηλικίες, συνεχίζουν να βλέπουν τη ζωή τους ως ανοιχτή και δυνητικά γεμάτη.

Συνολικά, τα ευρήματα δείχνουν ότι η ιδέα μιας μοναδικής «χρυσής δεκαετίας» είναι περισσότερο μύθος παρά πραγματικότητα. Για πολλούς, η καλύτερη περίοδος της ζωής δεν βρίσκεται αποκλειστικά στο παρελθόν ή στο μέλλον, αλλά μετακινείται μαζί τους, ανάλογα με τις εμπειρίες, τις σχέσεις και τον τρόπο που μαθαίνουν να νοηματοδοτούν τον χρόνο τους.

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ Γιάννης Βογιατζής για τα 100ά γενέθλιά του: Έχω ενέργεια για ζωή, είναι η αντίδρασή μου στο πέρασμα του χρόνου