Μια σημαντική διάκριση για τη Λαμιώτισσα αρχιτέκτονα Μαριαστέλλα Γεωργούση φέρνει στο προσκήνιο ένα ξεχωριστό έργο στον παραδοσιακό οικισμό Φουρνά Ευρυτανίας και αναδεικνύει τη δυνατότητα της σύγχρονης αρχιτεκτονικής να επαναπροσδιορίσει παλιά κτίρια, χωρίς να αλλοιώσει την ταυτότητά τους, αποδεικνύοντας ότι είναι πρόκληση να έρχεσαι αντιμέτωπος με τα στοιχεία του παρελθόντος, πάντα με σεβασμό στο κτίριο και τον οικισμό και να αναζητάς τη συνέχεια...
Η μελέτη με τίτλο «Επαναχρησιμοποίηση και επέκταση λιθόκτιστης κατοικίας» συγκαταλέγεται στις 10 φιναλίστ προτάσεις της κατηγορίας «Καλύτερη μελέτη» στα Βραβεία Ελληνικής Αρχιτεκτονικής 2026 του DOMa.
Πρόκειται για μια ουσιαστική αναγνώριση, καθώς η πρόταση ξεχώρισε στον σημαντικότερο θεσμό της σύγχρονης ελληνικής αρχιτεκτονικής. Η τελετή απονομής θα πραγματοποιηθεί την Τρίτη 23 Ιουνίου 2026, στο αίθριο του Μουσείου Μπενάκη.
Μια νέα ζωή για μια πέτρινη κατοικία προ του 1955
Η μελέτη αφορά την αποκατάσταση, την επανάχρηση και την επέκταση μιας λίθινης κατοικίας προ του 1955, η οποία βρίσκεται στον χαρακτηρισμένο, από το 1978, παραδοσιακό οικισμό της Φουρνάς Ευρυτανίας.
Σκοπός είναι η διατήρηση της αρχιτεκτονικής μορφολογίας και τυπολογίας του κτιρίου, η αρμονική ένταξη της προσθήκης στο χαρακτήρα του παραδοσιακού οικισμού και ο διακριτός διαχωρισμός υφιστάμενων στοιχείων και νέων επεμβάσεων.
Το μικρό μέγεθος του οικοπέδου, η έντονη κλίση του εδάφους και η επαφή του ακινήτου με δύο δρόμους σε διαφορετικές στάθμες αποτέλεσαν τις βασικές παραμέτρους του σχεδιασμού.
Το υφιστάμενο κτίσμα αναπτύσσεται σε τρία ανεξάρτητα επίπεδα και αποτελεί χαρακτηριστικό δείγμα της τοπικής λαϊκής αρχιτεκτονικής. Η εμφανής λιθοδομή, τα ξύλινα πατώματα και η δίρριχτη στέγη συνθέτουν μια λιτή αρχιτεκτονική γλώσσα, άμεσα συνδεδεμένη με το ορεινό τοπίο και τον πυκνό ιστό του χωριού.
Σημαντικό ρόλο διατηρεί και η κλιμακωτή αυλή, με τα τοιχία αντιστήριξης και τους μικρούς υπαίθριους χώρους, η οποία λειτουργεί ως οργανική συνέχεια της κατοικίας.
Ένας διακριτός διάλογος ανάμεσα στο παλιό και στο νέο
Η μελέτη επιχειρεί να επαναπροσδιορίσει το κτίριο και βρίσκεται αντιμέτωπη με τις έννοιες ΠΡΟΣΘΗΚΗ, ΕΠΑΝΑΧΡΗΣΗ, ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΣ ΟΙΚΙΣΜΟΣ και ΑΝΩΝΥΜΗ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ.
Η επέκταση τοποθετείται στη νότια πλευρά, σε συνέχεια του αρχικού όγκου, και αναπτύσσεται προς τον άνω δρόμο. Παράλληλα, η συνολική δομή οργανώνεται σε δύο ανεξάρτητες κατοικίες, οι οποίες επικοινωνούν μέσα από την κοινόχρηστη αυλή.
Κατά την αποκατάσταση διατηρούνται τα αρχικά ανοίγματα του κτιρίου και προβλέπεται η ανακατασκευή του ξύλινου εξώστη, του χαρακτηριστικού χαγιατιού.
Ο νέος όγκος αποδίδεται με λευκό επίχρισμα, δημιουργώντας μια ήπια αλλά ευδιάκριτη αντίθεση με την εμφανή πέτρα. Την ίδια στιγμή, η ενιαία στέγη ενοποιεί τη σύνθεση και διαμορφώνει μια ισορροπημένη σχέση ανάμεσα στο παρελθόν και στο σήμερα.
Η αξία της μελέτης βρίσκεται ακριβώς σε αυτή την προσέγγιση: το παλιό κτίριο δεν αντιμετωπίζεται ως ένα στατικό κατάλοιπο μιας άλλης εποχής, αλλά επανεντάσσεται στη σύγχρονη ζωή, διατηρώντας τη μνήμη και τον χαρακτήρα του τόπου. Η πρόταση αποκαλύπτει και αναδεικνύει τα αυθεντικά χαρακτηριστικά του αρχικού κτιρίου, εισάγοντας όμως παραδοσιακά στοιχεία με σύγχρονο τρόπο.
Μια αρχιτέκτονας με σταθερή παρουσία στη Λαμία και στην ευρύτερη περιοχή
Η Μαριαστέλλα Γεωργούση γεννήθηκε στη Λαμία και είναι αριστούχος του Τμήματος Αρχιτεκτόνων Μηχανικών του Πανεπιστημίου Πατρών. Από το 2004 δραστηριοποιείται επαγγελματικά με έδρα τη Λαμία. Είναι μέλος του Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής Φθιώτιδας και Ευρυτανίας από το 2016 έως και σήμερα.
Η σχέση της με τη Φουρνά και τον Νομό Ευρυτανίας δεν ξεκινά με συγκεκριμένη κατοικία. Το 2021 εκπόνησε τη μελέτη ανάπλασης της πλατείας του παραδοσιακού οικισμού Φουρνάς και τη Μελέτη του Κέντρου Διημέρευσης και Ημερήσιας Φροντίδας για άτομα με κινητικές αναπηρίες στον Δήμο Καρπενησίου. Έχει επίσης συμμετάσχει σε αρχιτεκτονικούς διαγωνισμούς στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, ενώ η φετινή παρουσία της στους φιναλίστ των Βραβείων Ελληνικής Αρχιτεκτονικής έρχεται να προστεθεί σε μια συνεπή και πολυετή δημιουργική διαδρομή.
Η συγκεκριμένη διάκριση δεν αποτελεί μόνο μια σημαντική επιτυχία για την ίδια και τους συνεργάτες της. Αναδεικνύει παράλληλα την αξία των μικρών ορεινών οικισμών και τη σημασία μιας σύγχρονης αρχιτεκτονικής προσέγγισης που σέβεται το παρελθόν, χωρίς να εγκλωβίζεται σε αυτό. Αποδεικνύει ότι η ανώνυμη αρχιτεκτονική όσο κι αν και βρισκόταν πάντα απέναντι στην επώνυμη αρχιτεκτονική κατάφερνε πάντα να έχει τη δύναμη να οδηγεί και να επιβιώνει.
Η ομάδα της μελέτης
Αρχιτεκτονικό γραφείο: Μαριαστέλλα Γεωργούση
Συνεργάτης αρχιτέκτων: Μανώλης Διτσούδης
Στατική μελέτη: Κωνσταντίνος Μίχος
Ηλεκτρομηχανολογική μελέτη: Κωνσταντίνος Κάτσικας
Τρισδιάστατες απεικονίσεις: Μανώλης Διτσούδης
Ιδιοκτήτες: Ευστάθιος Τσατσαρώνης – Βασιλική Καραστέργιου
Επιφάνεια οικοπέδου: 190 τ.μ.
Συνολική επιφάνεια: 158 τ.μ.
Χρόνος μελέτης: 2025
Δείτε παρακάτω τη μελέτη:
