Με επιτυχία πραγματοποιήθηκε η παρουσίαση του βιβλίου το βράδυ του Σαββάτου στην Αταλάντη.
Στην κατάμεστη αίθουσα εκδηλώσεων του Κωνσταντίνειου Πνευματικού Κέντρου Αταλάντης παρουσιάστηκε το νέο βιβλίο του Πάνου Νιαβή με τίτλο «Το μαύρο γάλα της ήττας», που κυκλοφόρησε από τις "Εκδόσεις Αρμός",
Για το βιβλίο, το οποίο αποτελεί το δεύτερο μέρος μιας τριλογίας που ξεκίνησε με το έργο «Δέκα πόντους μαύρο χιόνι» μίλησαν η ποιήτρια Χρύσα Μπαφούτσου, ο συγγραφέας Μιχάλης Στέγος και ο συγγραφέας του βιβλίου Πάνος Νιαβής.
Αποσπάσματα από το έργο διάβασε η τραγουδίστρια Βασιλική Καρακώστα, η οποία ερμήνευσε και τρία τραγούδια που περιλαμβάνονται στο βιβλίο.
Ο συγγραφέας περιγράφει «Το μαύρο γάλα της ήττας» ως ένα κείμενο που γράφτηκε με «πίκρες, λησμονιές και αναστεναγμούς».
Το νέο βιβλίο του Πάνου Νιαβή περιγράφεται ως μια «λεπτομερής απολογία» ενός ανθρώπου με τρεις ζωές γεμάτες λάθη και διαψευσμένα όνειρα. Η πλοκή συνδέει προσωπικά βιώματα με ιστορικά γεγονότα, όπως ο εμφύλιος και η ζωή στη Σοβιετική Ένωση.
Ο συγγραφέας Πάνος Νιαβής μίλησε στο LamiaReport για το νέο του μυθιστόρημα.
Συνέντευξη:
LR: Το νέο σας μυθιστόρημα, « Το μαύρο γάλα της ήττας», είναι ένα πολιτικό ή ένα υπαρξιακό μυθιστόρημα;
ΑΠ: Το μαύρο γάλα της ήττας δεν χωράει σε μία μόνο κατηγορία. Είναι πολιτικό στον πυρήνα του και υπαρξιακό στον τρόπο που βιώνεται. Η Ιστορία, οι ιδεολογίες και οι συλλογικές ήττες λειτουργούν ως το εξωτερικό πεδίο, όμως το πραγματικό διακύβευμα είναι ο άνθρωπος που συνθλίβεται από αυτές: η ενοχή, η διάσπαση του εαυτού, η απώλεια της ενότητας και η ανάγκη για λύτρωση. Έτσι, το πολιτικό μετασχηματίζεται σε υπαρξιακό και η Ιστορία γίνεται προσωπικό τραύμα που απαιτεί απεγνωσμένα ιάση.
LR: Γιατί είναι τόσο σημαντική η μνήμη και η νοσταλγία στα έργα σας; Φαίνεται πως αυτές οι δύο δυνάμεις δίνουν φωνή στους αφανείς ήρωές σας και έτσι πλάθονται σιγά σιγά οι ιστορίες σας, τις οποίες και επιθυμείτε να μοιραστείτε με το αναγνωστικό σας κοινό. Ωστόσο, το αποτέλεσμα της απόπειράς σας προκαλεί ένα είδος θλίψης, μισεμού και βαθιάς μελαγχολίας στη θέα του. Γιατί επιμένετε τόσο πολύ στην αποτύπωση παλαιότερων στιγμών; Τι επιθυμείτε να κρατήσετε ζωντανό από αυτές τις στιγμές και σε ποιο βαθμό τελικά το καταφέρνετε;
ΑΠ: Η μνήμη και η νοσταλγία δεν λειτουργούν στα κείμενά μου ως καταφύγιο, αλλά ως τρόπος κατανόησης του παρόντος. Μέσα από αυτές αποκτούν φωνή πρόσωπα και πληγωμένες που έμειναν στο περιθώριο της Ιστορίας, οι «αφανείς» άνθρωποι που κουβαλήσαν, πολλές φορές χωρίς να ερωτηθούν το βάρος της ιστορικής μας οδύνης.
Η ματαιότητα (θα έλεγα εγώ κι όχι η θλίψη) και η μελαγχολία που αναδύεται δεν είναι πρόθεση, αλλά συνέπεια του ιστορικού πλαισίου. Κάθε επιστροφή στο παρελθόν εμπεριέχει ένα μέρος από τη διαρκή νύχτα αυτών που έφυγαν και από την επίγνωση της απόστασης που με χωρίζει από τα παιδικά μου χρόνια. Κι αν επιμένω στην ιχνογραφία παλαιότερων καιρών αυτό δεν γίνεται με σκοπό την αγιοποίηση ενός «καλού» και ένδοξου παρελθόντος, αλλά για να διασώσω το ίχνος καθημερινών και συνηθισμένων υπάρξεων που το ανθρώπινο ίχνος τους δεν θα γραφεί σε καμιά σελίδα της ιστορίας! Κοιτάζω μέσα από τις ρωγμές, τις σιωπές, να ζεστάνω με μια λεκτική αγκαλιά την παγωνιά αφανών αποθαμένων. Κι αν πασχίζω και επιθυμώ να κρατήσω ζωντανό, είναι αυτή η εύθραυστη σχέση μνήμης και υπάρξεων που τους πήρε αγκαλιά η Λήθη. Το αν το καταφέρνω, τελικά, θα το κρίνει ο αναγνώστης, στον βαθμό που αναγνωρίζει μέσα στα κείμενα μια δική του θωπεία στις δικές του οριστικές απώλειες.
LR: Η τριπλή ταυτότητα (Γίας – Σέτος – Λιόσκα) λειτουργεί σαν εσωτερικός εμφύλιος. Ποιο υπαρξιακό ή ιδεολογικό ερώτημα θέλατε να φωτίσετε μέσα από αυτές τις συγκρουόμενες φωνές;
ΑΠ: Η τριπλή ταυτότητα του Γία, του Σέτου και του Λιόσκα δεν είναι παρά οι τρεις όψεις του ίδιου τραύματος! Θέλω να πω στον αναγνώστη μου, πως ο ίδιος άνθρωπος, δρώντας σε διαφορετικά καθεστώτα και αφημένος στις προσταγές της Ιστορίας, μπορεί να είναι ταυτόχρονα και θύμα και θύτης. Μπορεί να αλλάζει λογοτεχνικά πρόσωπα αλλά να κουβαλά τον ίδιο πυρήνα αγωνίας. Ο εσωτερικός τους εμφύλιος και οι συγκρούσεις τους, ζώντας σε διαφορετικά πολιτικά συστήματα, δεν είναι τίποτα άλλο, παρά ο καθρέφτης για να δει ο αναγνώστης πως οι ολοκληρωτισμοί είναι το μαύρο είδωλο ενός κόσμου που ευνουχίζοντας συνειδήσεις, υποχρεώνει τον άνθρωπο σε ρόλους που αντιστρατεύονται την ελευθερία, τη βούληση και την ίδια τη ζωή.
