Διδάξαμε τον κόσμο πώς να τρώει. Και μετά το ξεχάσαμε (του Νίκου Κουτσιανά)

Άρθρο του Νίκου Κουτσιανά* στη "Ναυτεμπορική".

Μια πρόσφατη μελέτη επιβεβαιώνει κάτι που, βαθιά μέσα μας, γνωρίζουμε εδώ και αιώνες: μια διατροφή ελληνικού τύπου μπορεί να συμβάλει στη διατήρηση της δομής του εγκεφάλου και στη μείωση του κινδύνου γνωστικής έκπτωσης.

Για ακόμη μία φορά, η επιστήμη έρχεται να επιβεβαιώσει τη σοφία της παράδοσης.

Δεν είναι η πρώτη φορά. Για δεκαετίες, διεθνείς μελέτες, όπως η Framingham Heart Study (είναι μία από τις πιο σημαντικές και ιστορικές ιατρικές μελέτες στον κόσμο,από το 1948,ουσιαστικά θεμέλιο της σύγχρονης προληπτικής ιατρικής) , συγκλίνουν στο ίδιο συμπέρασμα: διατροφικά πρότυπα βασισμένα σε φυτικές τροφές, ελαιόλαδο, βότανα και κοινωνική συνεστίαση συνδέονται με καλύτερη υγεία, χαμηλότερη φλεγμονή και αυξημένη μακροζωία.

Το παράδοξο είναι προφανές. Αυτή η γνώση δεν εισάγεται. Εξάγεται. Και προέρχεται από έναν πολιτισμό που κάποτε έθεσε τη διατροφή στο επίκεντρο της υγείας.

Ο Ιπποκράτης διατύπωσε πριν από 2.400 χρόνια μια αρχή που σήμερα επανέρχεται δυναμικά στο προσκήνιο: «Η τροφή σου να είναι το φάρμακό σου». Δεν επρόκειτο για μια μεταφορά, αλλά για ένα ολιστικό σύστημα σκέψης.

Η υγεία θέμα ισορροπίας

Η υγεία δεν ήταν αποτέλεσμα παρέμβασης, αλλά ισορροπίας. Και η διατροφή αποτελούσε τον βασικό ρυθμιστή αυτής της ισορροπίας.

Στην ίδια γραμμή, η Πυθαγόρεια προσέγγιση της διατροφής δεν ήταν απλώς μια επιλογή τροφίμων, αλλά μια ηθική και φιλοσοφική στάση ζωής. Μέτρο, αρμονία, σεβασμός προς τη φύση και αποφυγή της υπερβολής. Η διατροφή ως πράξη αυτογνωσίας.

Αυτές οι δύο παραδόσεις,η Ιπποκρατική και η Πυθαγόρεια,δεν συγκροτούν απλώς ένα διατροφικό μοντέλο. Συνθέτουν ένα σύστημα ζωής. Ένα σύστημα που ενσωματώνει τη φύση, τη βιοποικιλότητα, τον ρυθμό της ημέρας, τη σωματική κίνηση και τη συλλογικότητα.

Και όμως, σήμερα, η σύγχρονη Ελλάδα  απομακρύνεται από αυτό το σύστημα. Ενώ αναγνωριζόμαστε διεθνώς ως η γενέτειρα της μεσογειακής διατροφής, στο εσωτερικό της χώρας παρατηρείται μια σαφής μετατόπιση προς την ευκολία, τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα και τις αποσπασματικές διατροφικές συνήθειες.

Πολιτισμικό και αναπτυξιακό ζήτημα

Το ζήτημα δεν είναι απλώς διατροφικό. Είναι πολιτισμικό και αναπτυξιακό.

Σε μια εποχή όπου η ανθρωπότητα αναζητά απαντήσεις για τη μακροζωία, τη γνωστική υγεία δηλ την σωστή και ποιοτική λειτουργία του εγκεφάλου και την ποιότητα ζωής, η Ελλάδα διαθέτει ένα μοναδικό συγκριτικό πλεονέκτημα: ένα ολοκληρωμένο, δοκιμασμένο στον χρόνο σύστημα ζωής. Όχι ως θεωρία, αλλά ως καθημερινή πρακτική.

Η πρόκληση, αλλά και η ευκαιρία, είναι να το επανανοηματοδοτήσουμε και να το επανατοποθετήσουμε στον σύγχρονο κόσμο.

Σε αυτό το πλαίσιο, πρωτοβουλίες όπως η εταιρεία Symbeeosis,επιχειρούν να γεφυρώσουν τη γνώση με την καθημερινότητα. Όχι προτείνοντας απλώς προϊόντα, αλλά επαναφέροντας μια βασική αρχή: ότι η υγεία δεν είναι ένα στιγμιαίο αποτέλεσμα, αλλά ένας καθημερινός ρυθμός ζωής. Ένας ρυθμός που βασίζεται στην ισορροπία, τη φύση και τη συνειδητή επιλογή.

Στρατηγική επιλογή

Η Ελλάδα, λοιπόν, βρίσκεται μπροστά σε μια στρατηγική επιλογή. Θα συνεχίσει να εξάγει αποσπασματικά προϊόντα ή θα αναδείξει αυτό που πραγματικά διαθέτει: έναν ολοκληρωμένο τρόπο ζωής που συνδέει τη διατροφή με τη μακροζωία, τη σκέψη με το σώμα και τον άνθρωπο με τη φύση;
Η απάντηση δεν είναι μόνο οικονομική. Είναι βαθιά πολιτισμική.

Διότι πριν μιλήσουμε στον κόσμο για τη σοφία που γεννήθηκε εδώ, στην Ελλάδα μας, οφείλουμε πρώτα να τη θυμηθούμε εμείς οι ίδιοι.

Νίκος Κουτσιανάς

Ιδρυτής  SYMBEEOSIS
Ιδρυτής  APIVITA

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ Λιονέλ Αντρές Μέσι Κουτσιτίνι: Η ευφυΐα που νίκησε τον χρόνο (του Γιώργου Καρανάσιου)